IK Ontwikkel
burgerschap
School is de samenleving in het klein en een rijke oefenplaats voor het leven. Burgerschapsonderwijs is daarbij integraal onderdeel van de pedagogische opdracht. Wie ben ik? Wie ben jij? Wie zijn wij? De wet vraagt daarvoor om een doelgericht en samenhangend curriculum dat past bij de leerlingpopulatie van je school.
​
Via het bord Wereldwijs kom je op de themaborden 'Inhouden Wereldwijs', een betekenisrijke didactiek voor het realiseren van een wereldwijze oefenpraktijk, kaarten met IK-doelen en kwaliteitskaarten voor het ontwerpen, uitvoeren en evalueren van verantwoord en onderbouwd burgerschapsonderwijs.
Onderwijs wat goed is voor de mens én voor de wereld, voor de samenleving én de Aarde. Bouwen aan een toekomstbestendig, eerlijk en lerend onderwijssysteem waar ieder kind groeit en maatwerk de standaard is.
Verschillen als rijkdom. Ieder kind horen, zien, erkennen, waarderen. Met elkaar bruggen bouwen naar morgen; naar een wereld waar het voor ieder mens fijn is om te zijn.
Verantwoording
burgerschap
Voor scholen die goed toegerust willen zijn voor de wettelijke opdracht burgerschap, maakten we een handig overzicht.​
​Eerder publiceerden we een totaaloverzicht waarop te zien is op welk IK Ontwikkel themabord en op welke IK Ontwikkelkaart de specifieke inhouden van de verschillende door SLO in 2023 uitgewerkte leerdoelkaarten burgerschap te vinden zijn.
​
Op basis van de definitieve conceptkerndoelen 2025 is er een nieuw document gemaakt. Dit helpt teams bij het ontwerpen, uitvoeren en evalueren van onderbouwd en verantwoord wereldwijs burgerschaps-onderwijs én de verantwoording ervan. Het staat in een open bestandsindeling, zodat je het eenvoudig aanpast voor jouw school of kindcentrum.
Het gedachtegoed achter IK Ontwikkel sluit naadloos aan bij de doelen die door de inspectie bij burgerschapsonderwijs gesteld worden.
Waar kijkt de inspectie naar?
De inspectie stelt vast of het onderwijs gericht is op de bevordering van burgerschap:
-
doelgericht burgerschapsonderwijs
-
samenhangend burgerschapsonderwijs
-
herkenbaar burgerschapsonderwijs
​
De inspectie kijkt of aandacht wordt gegeven aan de wettelijke eisen van burgerschap:
-
bevordering van basiswaarden
-
bevordering sociale en maatschappelijke competenties.
​
De inspectie let erop of het schoolklimaat de basiswaarden weerspiegelt:
-
Leven professionals de basiswaarden voor?
-
Kunnen kinderen oefenen met het in praktijk brengen van de basiswaarden?
-
Voelen kinderen en professionals zich veilig en geaccepteerd?
Weetje(s)
-
De definitieve conceptkerndoelen burgerschap zijn 1 september opgeleverd. Het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap start nu een traject om ze vast te leggen in de wet- en regelgeving. De verwachting is dat dit vanaf schooljaar 2027–2028 gebeurd is. Scholen krijgen vervolgens tot augustus 2031 de tijd om de kerndoelen te implementeren.
-
​Het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap heeft in samenwerking met SLO, Inspectie van het Onderwijs en het expertisepunt burgerschap een infographic gemaakt om je te ondersteunen bij de veranderingen. Hierop zie je wat er wel en niet gaat veranderen, en wat je als school al kunt doen.
-
Er zijn diverse methoden voor oriëntatie op jezelf en de wereld waarin ook burgerschap, vaak in samenhang, wordt aangeboden. Een overzicht daarvan vind je op deze pagina van het SLO.
-
In het inspectiekader lees je dat burgerschapsonderwijs zich ten minste richt op bevordering van de basiswaarden van de democratische rechtsstaat en de kennis, houdingen en vaardigheden die daarbij van belang zijn. Dat geldt ook voor de sociale en maatschappelijke competenties die nodig zijn in de pluriforme democratische samenleving en de kerndoelen die daaraan gerelateerd zijn.
-
Maak iedere dag werk van een Rode bril-cultuur als stevige basis voor inclusief mens- en wereldgericht onderwijs.
